โจทย์ยากอย่างการผ่าตัดสมอง ถูกแก้ด้วยเทคโนโลยีการแพทย์สุดล้ำที่ช่วยให้การรักษาทำได้แม่นยำขึ้น
HealthTech Insight พาไปดูความก้าวหน้าของการรักษาโรคยุคใหม่ กับ “หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด” ที่เข้ามาช่วยลดข้อจำกัดของการรักษา ด้วยความสามารถของหุ่นยนต์ที่เข้าถึงในจุดที่ยากได้อย่างแม่นยำ อย่างการผ่าตัดสมอง และกระดูกที่ขึ้นชื่อเรื่องความยาก หุ่นยนต์กำลังเข้ามาแทนที่การผ่าตัดส่องกล้องในแบบเดิม ที่ยังมีข้อจำกัด
นพ.ชนินทร์ ปั้นดี ศัลยแพทย์ด้านการผ่าตัดผ่านกล้อง โรงพยาบาลกรุงเทพ บอกว่า ข้อดีของการผ่าตัดส่องกล้องคือขนาดแผลเล็ก บาดเจ็บน้อย และฟื้นตัวได้เร็วแต่การใช้หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด มีแนวคิดที่ฉีกออกไป คือทำอย่างไรให้การผ่าตัดแม่นยำมากขึ้น เสียเลือดน้อยลง มีผลแทรกซ้อนน้อยที่สุด ซึ่งหุ่นยนต์ทำได้ตอบโจทย์มากกว่า
ทำให้การส่องกล้องผ่าตัด กำลังถูกแทนที่ด้วยหุ่นยนต์ อย่าง Da vinci Xi ที่ทำหน้าที่แทนสายตาของแพทย์ ช้วยให้มองเห็นได้ชัดเจน แม้ในมุมมองที่แคบ หรือในจุดที่ใกล้กับอวัยะสำคัญมากๆ ทำให้การผ่าตัดแม่นยำขึ้น สามารถควบคุมอุปกรณ์ในขึ้นตอนการเย็บได้แบบสมจริง แม้จะเป็นท่ายาก ก็ทำได้แบบไร้อุปสรรค
: เครื่องเอ็กซ์เรย์แขนกล
หุ่นยนต์ผ่าตัดถูกออกแบบให้ใช้งานแตกต่างกัน ทั้งวิธีคิด และการทำงาน โดยเทคโนโลยีหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดยังคงเดินหน้าพัฒนาให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น อย่างการใช้ AI เข้ามาช่วยนำข้อมูลจากภาพถ่ายเอ็กซ์เรย์คอมพิวเตอร์ เข้ามาช่วยวางแผนการรักษาระหว่างผ่าตัด ที่ตาเปล่าอาจจะดูไม่ออก รวมถึงเทคโนโลยีที่จะช่วยลดการบาดเจ็บของเนื้อเยื้อลงได้อีกด้วย
นพ.พงศ์ธร ศิริเธียรไชย ศัลยแพทย์กระดูกและข้อ โรงพยาบาลกรุงเทพอินเตอร์เนชั่นแนล เสริมว่า การผ่าตัดที่ความซับซ้อนสูงมาก ต้องการความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านสูง เช่น ในตำแหน่งใกล้ข้อหรือกระดูกหัก ภาพเอ็กซ์เรย์แค่ 2 มิติ อาจไม่เพียงพอ จำเป็นต้องใช้เทคโนโลยีเอ็กซ์เรย์แบบ 3 มิติ หรือ 3D Imaging อย่าง Artis Pheno ที่สามารถทำ CT SCAN ในห้องผ่าตัดได้ทันที ช่วยลดข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้นระหว่างผ่าตัด และแก้ไขได้อย่างตรงจุด
ในการการผ่าตัดยึดตรึงกระดูก ข้อเข่า ข้อศอก กระดูกสะโพกเชิงกราน ที่กระดูกไม่ได้มีลักษณะตรง การผ่าตัดโดยมีเครื่องเอ็กซเรย์ 3 มิติ ช่วยให้แพทย์ตัดสินใจได้อย่างแม่นยำ และช่วยลดความเสี่ยงจากการผิดพลาดที่เกิดขึ้นระหว่างผ่าตัดได้
เอ็กซ์เรย์แขนกล นอกจากจะใช้ประโยชน์ในการผ่าตัดกระดูกหักแล้ว มันยังรองรับการผ่าตัดอื่นได้ด้วย ไม่ว่าจะเป็น การผ่าตัดรังสีเส้นเลือด การผ่าตัดระบบประสาท มะเร็งกล้ามเนื้อ และเนื้องอก ซึ่งต้องการระบุตำแหน่งที่แม่นยำ
: หุ่นยนต์ช่วยตัดกระดูก
ในการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม หุ่นยนต์ Velys เข้ามาช่วยตัดกระดูกให้ได้ขนาดตรงตามโครงสร้างของร่างกาย ทำให้คนไข้ปวดน้อยลง ฟื้นตัวได้ไวขึ้น และที่สำคัญให้ความรู้สึกเหมือนเข่าจริงมากกว่าการผ่าตัดด้วยมือแบบดั้งเดิม
นพ.พนธกร พานิชกุล ศัลยแพทย์ข้อเข่าและข้อสะโพก โรงพยาบาลกรุงเทพ บอกว่า หุ่นยนต์ Velys เป็นหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมที่สามารถตัดกระดูกได้ตรงกับกายวิภาคของคนไข้ ทำให้ฟื้นตัวได้ดี และเดินได้ไวขึ้น ที่สำคัญคนไข้รู้สึกเหมือนเข่าจริง มากกว่าการผ่าตัดแบบดั้งเดิม แถมช่วยยืดอายุการใช้งานของข้อเข่าเทียมได้นานขึ้น
การผ่าตัดที่เคยเป็นเรื่องน่ากลัว กำลังถูกแก้ไขด้วยเทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้น ทำให้เจ็บปวดน้อยลง และคนไข้กลับไปใช้ชีวิตปกติได้ดีขึ้น นี่คือหนึ่งในอนาคตของการรักษาที่ไปไกลมากกว่าที่คิด
มาร่วมหาคำตอบว่า เทคโนโลยีจะช่วยเปลี่ยนอนาคตการดูแลสุขภาพไปได้อย่างไร ในซีรีส์ HealthTech Insight เทคโนโลยีการแพทย์สุดล้ำ ความหวังใหม่ของการรักษาโรค ได้ทุกช่องทางโซเชียลมีเดียของ Techhub
